Hành trình tìm con của các gia đình hiếm muộn là 1 hành trình đòi hỏi sự kiên trì của ba mẹ và cần ứng dụng nhiều kỹ thuật y học hiện đại. Hiện nay, thụ tinh trong ống nghiệm được xem là giải pháp tối ưu nhất, mang lại tỷ lệ thành công cao nhất trong việc hỗ trợ sinh sản. Việc nắm rõ quy trình thụ tinh trong ống nghiệm sẽ từng bước giúp các gia đình có sự chuẩn bị tốt nhất để sớm đón con đến với cuộc đời.
1. Thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) và chỉ định điều trị
1.1. Thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) là gì?
Thụ tinh trong ống nghiêm (In Vitro Fertilization – IVF) là kỹ thuật y khoa hiện đại hỗ trợ điều trị vô sinh hiếm muộn bằng cách kết hợp trứng của người vợ và tinh trùng của chồng kết hợp với nhau tạo thành phôi, hoạt động này diễn ra trong phòng lab đạt chuẩn sinh học, phôi được nuôi dưỡng trong môi trường nhân tạo mô phỏng giống với cơ thể mẹ.
Sau giai đoạn nuôi cấy từ 3-5 ngày, phôi thai đạt chất lượng tốt nhất sẽ được chuyển vào buồng tử cung của người mẹ để bám dính, làm tổ và phát triển thành thai nhi.
1.2. Những trường hợp được chỉ định can thiệp IVF
IVF sẽ được chỉ định cho các cặp vợ chồng sau khi được thăm khám toàn diện và xác định nguyên nhân hiếm muộn như sau:
Đối với người vợ:
- Tổn thương vòi tử cung, tắc nghẽn ống dẫn trứng 2 bên hoặc đã phẫu thuật thắt vòi trứng.
- Lạc nội mạc tử cung
- U xơ tử cung cản trở quá trình thụ thai
- Đa nang buồng trứng
- Suy giảm chức năng buồng trứng (chỉ số AMH thấp) hoặc rối loạn rụng trứng không đáp ứng với các phương pháp điều trị trước đó.
Đối với người chồng:
- Số lượng tinh trùng ít, yếu hoặc dị dạng mức độ nặng.
- Trường hợp vô tinh cần can thiệp phẫu thuật thu thập tinh trùng từ mào tinh hay tinh hoàn.
Ngoài ra, nếu vô sinh không rõ nguyên nhân ở cả hai vợ chồng sau nhiều năm, thất bại nhiều chu kỳ bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI), hoặc các cặp đôi mang gen dị tật bẩm sinh nguy hiểm như tan máu bẩm sinh (Thalassemia), bệnh ưa chảy máu (Hemophilia) cần sàng lọc di truyền tiền làm tổ để loại trừ các dị tật bẩm sinh truyền sang con.
2. Quy trình thụ tinh trong ống nghiệm tại Bệnh viện Phụ sản An Thịnh
Bệnh viện Phụ sản An Thịnh áp dụng quy trình thụ tinh trong ống nghiệm khép kín, an toàn, tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kiểm soát nhiễm khuẩn và an toàn sinh học. Nhờ đó, người bệnh luôn được theo dõi sát sao qua từng cột mốc điều trị.
Bước 1: Khám lâm sàng và đánh giá sức khỏe sinh sản
Các bước làm IVF bắt đầu bằng việc kiểm tra chuyên sâu chức năng sinh sản của cả hai vợ chồng:
- Người vợ: Thường được thăm khám vào ngày thứ 2 hoặc thứ 3 của chu kỳ kinh nguyệt. Bác sĩ tiến hành siêu âm đếm nang noãn thứ cấp, đồng thời kiểm tra tử cung – phần phụ, xét nghiệm đánh giá chỉ số dự trữ buồng trứng AMH, định lượng nội tiết tố (FSH, LH, Estradiol, Prolactin, Progesterone, tuyến giáp)
Sau đó, bác sĩ sẽ tiến hành siêu âm AFC (đếm nang noãn thứ cấp), kiểm tra tử cung và phần phụ, xét nghiệm chỉ số AMH đánh giá dự trữ buồng trứng, định lượng nội tiết tố (FSH, LH, Estradiol, Prolactin, Progesterone, tuyến giáp) cùng các xét nghiệm miễn dịch, sàng lọc bệnh lây truyền qua đường tình dục và tầm soát ung thư cổ tử cung.
- Người chồng: Làm xét nghiệm tinh dịch đồ sau 3-5 ngày kiêng xuất tinh, giúp đánh giá mật độ, độ di động và tỷ lệ hình thái bình thường của tinh trùng. Đồng thời xét nghiệm các bệnh truyền nhiễm.
Dựa trên kết quả thăm khám, bác sĩ sẽ hội chẩn, giải thích chi tiết tình trạng sức khỏe sinh sản và thiết lập phác đồ kích thích buồng trứng phù hợp cho từng cá nhân.
Bước 2: Kích thích buồng trứng
Người vợ được dùng thuốc nội tiết ngoại sinh nhằm kích thích nhiều nang noãn phát triển đều trong cùng 1 chu kỳ kinh nguyệt, gia tăng lượng noãn có được. Thời gian bắt đầu từ ngày thứ 2 hoặc 3 của vòng kinh và kéo dài khoảng 8-14 ngày tùy vào cơ địa từng người.
Trong thời gian tiêm hormone, người vợ sẽ tới viện siêu âm và xét nghiệm máy 2-3 lần/ tuần nhằm theo dõi tốc độ phát triển của nang trứng, tùy theo tình hình thực tế, bác sĩ sẽ điều chỉnh liều thuốc phù hợp và phòng ngừa hội chứng quá kích buồng trứng.
Thực hiện tiêm kích rụng trứng: Khi các nang noãn ưu thế đạt tiêu chuẩn (đường kính 18-20mm), người vợ được tiêm mũi trưởng thành noãn vào giờ cố định để tế bào trứng hoàn thiện quá trình phân chia.
Bước 3: Chọc hút trứng & lấy tinh trùng
Sau tiêm kích rụng trứng khoảng 36-38h, 2 vợ chồng sẽ được:
- Chọc hút noãn ở người vợ: Bệnh nhân được gây mê nhẹ để quá trình diễn ra không đau đớn. Bác sĩ dùng kim hút chuyên dụng dưới hướng dẫn của đầu dò siêu âm âm đạo để thu gom dịch nang chứa noãn. Quá trình diễn ra nhanh khoảng 15-20 phút. Sau thủ thuật, bệnh nhân nghỉ ngơi 1-2 tiếng tại viện là có thể ra về.
- Thu thập tinh dịch ở người chồng: Cùng thời điểm chọc hút noãn, người chồng được lấy mẫu tinh dịch tươi bằng phương pháp tự kích thích tại phòng lấy mẫu. Mẫu tinh dịch đã được thu thập sẽ được chuyển ngay lập tức vào phòng Lab để lọc rửa, loại bỏ tinh tương và các tinh trùng bất động, chọn ra những tinh trùng di động, có hình thái đẹp, khỏe mạnh nhất.
Bước 4: Thụ tinh tạo phôi
Sau khi noãn được tách nhặt và đánh giá độ trưởng thành, các chuyên viên phôi học sẽ tiến hành bước thụ tinh nhân tạo.
Tại bệnh viện phụ sản An Thịnh, phương pháp tiêm tinh trùng vào bào tương noãn Piezo ICSI được áp dụng. Dưới hệ thống kính hiển vi, chuyên viên lựa chọn 1 tinh trùng hoàn hảo nhất về mặt hình thái và di động, sau đó tiêm thẳng vào bào tương của noãn trưởng thành. Kỹ thuật giúp đưa thẳng tinh trùng đến với noãn, bảo đảm tỷ lệ thụ tinh tạo phôi đạt mức tối đa ngay cả khi tinh trùng yếu hoặc ít.
Bước 5: Nuôi cấy phôi (3-5 ngày)
Noãn và tinh trùng sau khi kết hợp tạo thành các hợp tử, những hợp tử này sau khi được thụ tinh sẽ bước vào giai đoạn phân chia tế bào bên trong tủ nuôi cấy phôi.
- Nuôi cấy phôi ngày 3 (giai đoạn phân chia): Phôi đạt khoảng 6 đến 8 tế bào.
- Nuôi cấy phôi ngày 5 (giai đoạn phôi nang): Phôi phát triển lên đến hàng trăm tế bào với cấu trúc tế bào mầm trong và lá nuôi ngoài rõ ràng. Việc nuôi phôi lên ngày 5 giúp chuyên viên chọn lọc được những phôi có tiềm năng bám dính và làm tổ cao nhất.
- Sàng lọc di truyền và trữ đông: Ở giai đoạn phôi nang, nếu có chỉ định, bác sĩ có thể sinh thiết một vài tế bào để thực hiện xét nghiệm di truyền tiền làm tổ (PGT) nhằm sàng lọc bất thường nhiễm sắc thể trước khi đưa phôi vào bảo quản đông lạnh.
Bước 6: Chuyển phôi vào tử cung
Tùy vào thể trạng của mẹ, bác sĩ sẽ chỉ định chuyển phôi tươi hoặc phôi trữ đông. Hiện nay, việc trữ đông phôi trước, chuyển phôi sau được ưu tiên, nhằm đảm bảo cơ thể của người mẹ ở trạng thái nội tiết tự nhiên tốt nhất.
Chuẩn bị niêm mạc tử cung: Người vợ được dùng thuốc nội tiết trong 14-21 ngày. Khi lớp niêm mạc đạt độ dày lý tưởng khoảng 8-12 mm với cấu trúc 3 lá rõ nét, Progesterone được bổ sung để tạo điều kiện làm tổ lý tưởng tiếp nhận phôi.
Thao tác chuyển phôi: Bác sĩ sử dụng ống thông mềm (catheter) luồn qua cổ tử cung để siêu âm bụng, sau đó nhẹ nhàng bơm giọt môi trường chứ phôi kèm keo dính sinh học Embryoglue vào vị trí đẹp nhất của buồng tử cung. Thủ thuật này diễn ra trong 5-10 phút, hoàn toàn không đau. Sau thực hiện, bệnh nhân nghỉ ngơi khoảng 30 phút là có thể ra về.
Bước 7: Thử thai (sau 10-14 ngày)
Sau chuyển phôi, người vợ tiếp tục dùng thuốc hỗ trợ pha hoàng thể theo chỉ dẫn. Vào ngày thứ 10 đến 14 sau chuyển phôi, mẹ sẽ làm xét nghiệm máu định lượng nồng độ Beta-hCG:
- Beta-hCG dưới 5 IU/L: Phôi chưa làm tổ thành công, bác sĩ sẽ tư vấn dừng thuốc và lên kế hoạch chuẩn bị cho chu kỳ chuyển phôi tiếp theo.
- Beta-hCG từ 5 đến 25 IU/L: Cần theo dõi thêm do phôi làm tổ chậm, tiếp tục dùng thuốc và xét nghiệm lại sau 48 giờ.
- Beta-hCG trên 25 IU/L: Khẳng định mẹ đã đậu thai thành công. Nồng độ Beta-hCG thường sẽ tăng gấp đôi sau mỗi 48 giờ ở một thai kỳ phát triển khỏe mạnh.
Bước 8: Theo dõi thai kỳ
Khác với 1 số trung tâm IVF chỉ thực hiện thủ thuật tạo phôi, khi lựa chọn Bệnh viện An Thịnh, mẹ sẽ được tiếp tục theo dõi thai kỳ và quản lý thai kỳ chuyên sâu với các bác sĩ chuyên sản phụ khoa.
- Siêu âm tuần thứ 6 – 7: Xác định túi thai đã làm tổ an toàn trong buồng tử cung, kiểm tra số lượng túi thai và phát hiện tim thai ban đầu.
- Quản lý thai kỳ IVF nguy cơ cao: Thai kỳ sau thực hiện IVF luôn cần được giám sát chặt chẽ về nội tiết nhằm ngăn chặn nguy cơ dọa sảy thai, bóc tách túi thai hoặc suy hoàng thể.
- Các mốc tầm soát dị tật quan trọng: Mẹ bầu được theo dõi bởi các bác sĩ sản khoa giàu kinh nghiệm qua các cột mốc: Double Test/NIPT (tuần 11 – 13), siêu âm hình thái 4D (tuần 20 – 22), nghiệm pháp dung nạp đường huyết tầm soát đái tháo đường thai kỳ (tuần 24 – 28) và đánh giá sự phát triển thai nhi ở các tuần cuối.
Bước 9: Sinh con
Là 1 trong những bệnh viện chuyên khoa sản phụ khoa danh tiếng tại Hà Nội, Bệnh viện An Thịnh cũng sẽ là người đồng hành cùng mẹ trong quá trình vượt cạn. Căn cứ vào tiền sử làm IVF, tuổi của mẹ và tình trạng thai kỳ, bác sĩ sản khoa sẽ tư vấn phương thức sinh thường hoặc sinh mổ chủ động để đảm bảo an toàn tối đa cho mẹ và bé.
Bước 10: Chăm sóc hậu sản toàn diện
Sau khi đón em bé cất tiếng khóc chào đời, hành trình đồng hành của An Thịnh vẫn tiếp tục với dịch vụ chăm sóc hậu sản chuyên nghiệp:
- Chăm sóc y tế cho mẹ: Bác sĩ theo dõi sát sự co hồi tử cung, sản dịch, vệ sinh vết khâu tầng sinh môn hoặc vết mổ bằng công nghệ chiếu tia Plasma lạnh giúp giảm đau, kháng viêm và kích thích liền thương nhanh chóng.
- Chăm sóc sơ sinh chuẩn y khoa: Bé được tiêm phòng vitamin K, vắc-xin viêm gan B, sàng lọc sơ sinh, tắm mát và massage thư giãn mỗi ngày bởi các điều dưỡng chuyên khoa nhi.
- Đồng hành nuôi con bằng sữa mẹ: Đội ngũ chuyên gia hỗ trợ tư vấn thông tắc tia sữa, hướng dẫn bé khớp ngậm đúng cách và hỗ trợ tâm lý sau sinh chu đáo để mẹ hoàn toàn an tâm nghỉ ngơi phục hồi.
3. Thế mạnh IVF và sản khoa trọn gói tại Bệnh viện Phụ sản An Thịnh
Bệnh viện Phụ sản An Thịnh là 1 trong những địa chỉ hỗ trợ sinh sản uy tín tại miền Bắc, duy trì tỷ lệ đậu thai lên đến 89% nhờ đội ngũ chuyên gia nhiều năm kinh nghiệm, cơ sở vật chất và công nghệ hiện đại.
3.1. Phác đồ cá thể hóa IVF 5.0 Plus
Bệnh viện An Thịnh ứng dụng công nghệ IVF 5.0 Plus toàn diện. Thay vì sử dụng một phác đồ rập khuôn cho mọi ca bệnh, bác sĩ xây dựng lộ trình riêng biệt cho cả vợ và chồng căn cứ vào độ tuổi, chỉ số dự trữ buồng trứng AMH, tiền sử sảy thai hay thất bại chuyển phôi trước đó. Cách tiếp cận này giúp tối ưu liều thuốc kích trứng, hạn chế tối đa nguy cơ quá kích buồng trứng và mang lại hiệu quả tạo phôi cao nhất.
3.2. Phòng lab đạt chuẩn ISO 6 và sở hữu trang thiết bị, công nghệ tiên tiến
Phòng Labo tại Bệnh viện An Thịnh được thiết kế theo tiêu chuẩn ISO 6 – phòng sạch áp lực dương quốc tế với các trang thiết bị hàng đầu thế giới:
- Tủ nuôi cấy phôi Time-lapse: Camera tích hợp tự động ghi lại quá trình phân chia của phôi liên tục 24/7 mà không cần mở cửa tủ, đảm bảo môi trường nuôi phôi ổn định tuyệt đối về nhiệt độ, độ ẩm và nồng độ khí.
- Kính hiển vi đảo ngược Carl Zeiss: Hỗ trợ kỹ thuật vi tiêm Piezo ICSI đạt độ chuẩn xác đến từng micromet.
- Laser hỗ trợ phôi thoát màng Octax Navilase: Hỗ trợ mở màng bảo vệ bên ngoài, giúp phôi bám chắc vào niêm mạc tử cung.
- Keo dán sinh học EmbryoGlue: Giàu hoạt chất Hyaluronan, giúp cố định và tăng cường khả năng bám dính của phôi vào buồng tử cung trong thời khắc chuyển phôi.
3.3. Đội ngũ chuyên gia nam khoa, sản phụ khoa và phôi học giàu kinh nghiệm
Tại An Thịnh, các cặp vợ chồng được trực tiếp thăm khám và điều trị bởi những chuyên gia đầu ngành:
- ThS.BS Hà Đức Quang: Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ sinh sản Bệnh viện An Thịnh – Chuyên gia trực tiếp hội chẩn và thiết lập phác đồ thành công cho hàng nghìn ca hiếm muộn khó, suy buồng trứng nặng hoặc thất bại chuyển phôi nhiều lần.
- ThS Lương Chiến: Trưởng phòng Labo IVF, chuyên gia phôi học giàu kinh nghiệm thực hiện các kỹ thuật phòng Lab cao cấp như Piezo ICSI, nuôi cấy phôi nang và sinh thiết phôi chẩn đoán di truyền.
- Ths. Bác sĩ Nguyễn Thành Trung: Giám đốc chuyên môn bệnh viện An Thịnh, kiêm trưởng khoa sản tại bệnh viện. Người trực tiếp theo sát quá trình quản lý thai kỳ của mẹ và thực hiện các ca đỡ đẻ, mổ đẻ đón bé yêu chào đời.
3.4. Hệ sinh thái chăm sóc khép kín
Điểm khác biệt vượt bậc của An Thịnh so với các trung tâm chỉ làm IVF đơn thuần chính là năng lực sản khoa toàn diện. Sau khi đậu thai, mẹ bầu không phải chuyển sang bệnh viện khác để đăng ký khám thai hay theo dõi sinh. Hồ sơ sức khỏe được quản lý liên tục bởi chính những bác sĩ đã hiểu rõ cơ địa và sức khỏe của mẹ từ lúc làm phôi, giúp việc theo dõi những bất thường thai kỳ trở nên chính xác, kịp thời và đem lại sự an tâm tuyệt đối cho gia đình.
4. Yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ thành công của một chu kỳ IVF
Hiệu quả của một chu kỳ thụ tinh ống nghiệm chịu sự chi phối của nhiều yếu tố sinh học và kỹ thuật:
- Độ tuổi của người phụ nữ: Phụ nữ dưới 35 tuổi có dự trữ buồng trứng dồi dào và tỷ lệ trứng có nhiễm sắc thể bình thường cao hơn hẳn so với phụ nữ sau tuổi 35. Càng lớn tuổi, chất lượng tế bào noãn càng giảm sút, kéo theo tỷ lệ tạo phôi tốt suy giảm.
- Chất lượng trứng và tinh trùng: Tinh trùng có tính toàn vẹn ADN cao kết hợp với noãn trưởng thành đạt chuẩn là tiền đề quan trọng để tạo ra những phôi nang ngày 5 khỏe mạnh.
- Chất lượng niêm mạc tử cung: Buồng tử cung cần có độ dày phù hợp, tưới máu dồi dào, không bị viêm nhiễm, dính buồng tử cung hay ứ dịch vòi trứng gây độc cho phôi.
- Công nghệ Labo và trình độ chuyên gia: Môi trường nuôi cấy vô trùng nghiêm ngặt cùng sự chuẩn xác của kỹ thuật viên vi thao tác phòng Labo quyết định trực tiếp tới tỷ lệ phôi thụ tinh và phát triển thành công.
5. Lưu ý chăm sóc sức khỏe cho cặp vợ chồng trong suốt quá trình làm IVF
Để quy trình làm ivf từng bước đạt được kết quả tốt nhất thì cả hai vợ chồng cần lưu ý tuân thủ chế độ chăm sóc khoa học:
- Dinh dưỡng cân bằng, đủ chất: Bổ sung thực phẩm giàu protein lành mạnh như thịt bò, cá hồi, trứng, sữa, ngũ cốc nguyên hạt… ăn nhiều rau xanh giàu chất xơ và trái cây tươi để chống táo bón. Tuyệt đối tránh xa chất kích thích như thuốc lá, rượu bia, cà phê…
- Chế độ vận động hợp lý: Sau khi chuyển phôi, mẹ không nên nằm bất động một chỗ kéo dài. Để tăng tuần hoàn máu đến tử cung, mẹ nên đi lại nhẹ nhàng trong nhà. Tránh làm việc nặng, không chạy nhảy mạnh, không ngâm bồn tắm nước nóng và kiêng quan hệ tình dục trong giai đoạn đầu.
- Giữ tâm lý lạc quan, thoải mái: Tâm lý căng thẳng kéo dài có thể kích thích cơ thể sản sinh hormone stress, gây co bóp tử cung bất lợi cho việc làm tổ của phôi. Trước – trong và sau khi thực hiện IVF cả ba và mẹ nên giữ tinh thần thư giãn, nghỉ ngơi điều độ và ngủ đủ giấc mỗi ngày.
- Tuân thủ đơn thuốc và lịch hẹn của bác sĩ: Sử dụng thuốc nội tiết đúng giờ, đúng liều lượng theo phác đồ; không tự ý mua thêm thuốc ngoài và không tự ý dùng que thử thai quá sớm làm nảy sinh tâm lý hoang mang.
Quy trình thụ tinh trong ống nghiệm đòi hỏi sự đầu tư công phu về chuyên môn y khoa và cả sự kiên trì của gia đình. Nắm rõ các bước làm ivf không chỉ giúp ba mẹ vững tâm chuẩn bị mà còn tối ưu hóa cơ hội đón chào mầm sống mới.
Với hệ sinh thái hỗ trợ sinh sản và sản khoa, Bệnh viện phụ sản An Thịnh đã và đang đồng hành cùng hàng chục ngàn gia đình trên hành trình tìm kiếm tiếng cười trẻ thơ. Ba mẹ hiếm muộn hay muốn sinh con khỏe mạnh, sàng lọc gen di truyền hãy nhắn tin hoặc để lại số điện thoại để được tư vấn nhé!
